|
|
 |
 |
|
|
७ द्रोणपर्व.jpg)
॥ श्रीः ॥
7.80. अध्यायः 080
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Topics
अर्जुनस्य स्वप्ने कृष्णेन सह कैलासगमनम्॥ 1 ॥ तथा स्तुत्या रुद्रप्रसादनम्॥ 2 ॥

Mahabharata - Drona Parva - Chapter Text
सञ्जय उवाच। 7-80-0x(4468)(47710)
धार्तराष्ट्रस्य तं मन्त्रं स्मरन्नेव धनञ्जयः।
प्रतिज्ञामात्मनो रक्षन्मुमोहाचिन्त्यविक्रमः॥ 7-80-1(47711)
तं तु शोकेन सन्तप्तं स्वप्ने कपिवरध्वजम्।
आससाद महातेजा ध्यायन्तं गरुडध्वजः॥ 7-80-2(47712)
प्रत्युत्थानं च कृष्णस्य सर्वावस्थासु फल्गुनः।
न लोपयति धर्मात्मा भक्त्या प्रेम्णा च सर्वदा॥ 7-80-3(47713)
प्रत्युत्थाय च गोविन्दं स्वं तस्मै चासनं ददौ।
न चासने स्वयं बुद्धिं बीभत्सुर्व्यदधात्तदा॥ 7-80-4(47714)
ततः कृष्णो महातेजा जानँल्लोकस्य निश्चयम्।
कुन्तीपुत्रमिदं वाक्यमासीनः स्थितमब्रवीत्॥ 7-80-5(47715)
मा विषादे मनः पार्थ कृथाः कालो हि दुर्जयः।
कालः सर्वाणि भूतानि नियच्छति भवाभवे॥ 7-80-6(47716)
किमर्थं च विषादस्ते तद्ब्रूहि द्विपदां वर।
न शोच्यं विदुषां श्रेष्ठ शोकः कार्यविनाशनः॥ 7-80-7(47717)
यत्तु कार्यं भवेत्कार्यं कर्मणा तत्समाचर।
हीनचेष्टस्य यः शोकः स हि शत्रुर्धनञ्जय॥ 7-80-8(47718)
शोचन्नन्दयते शत्रून्कर्शयत्यपि बान्धवान्।
क्षीयते च नरस्तस्मान्न त्वं शोचितुमर्हसि॥ 7-80-9(47719)
सञ्जय उवाच। 7-80-10x(4469)
इत्युक्तो वासुदेवेन बीभत्सुरपराजितः।
आबभाषे तदा विद्वानिदं वचनमर्थवत्॥ 7-80-10(47720)
मया प्रतिज्ञा महती जयद्रथवधे कृता।
श्वोऽस्मि हन्ता दुरात्मानं पुत्रघ्नमिति केशव॥ 7-80-11(47721)
मत्प्रतिज्ञाविघातार्थं धार्तराष्ट्रैः किलाच्युत।
पृष्ठतः सैन्धवः कार्यः सर्वैर्गुप्तो महारथैः॥ 7-80-12(47722)
दश चैका च ताः कृष्ण अक्षौहिण्यः सुदुर्जयाः।
हतावशेषास्तत्रेमा हन्त माधव सङ्ख्यया॥ 7-80-13(47723)
ताभिः परिवृतः सङ्ख्ये सर्वैश्चैव महारथैः।
कथं शक्येत सन्द्रष्टुं दुरात्मा कृष्ण सैन्धवः॥ 7-80-14(47724)
प्रतिज्ञापारणं चापि न भविष्यति केशव।
प्रतिज्ञायां च हीनायां कथं जीवति मद्विधः॥ 7-80-15(47725)
दुःखापायस्य मे वीर विकाङ्क्षा परिवर्तते।
द्रुतं च याति सविता तत एतद्ब्रवीम्यहम्॥ 7-80-16(47726)
सञ्जय उवाच। 7-80-17x(4470)
शोकस्थानं तु तच्छ्रुत्वा पार्थस्य द्विजकेतनः।
संस्पृश्याम्भस्ततः कृष्णः प्राङ्मुखः समवस्थितः॥ 7-80-17(47727)
इदं वाक्यं महातेजा बभाषे पुष्करेक्षणः।
हितार्थं पाण्डुपुत्रस्य सैन्धवस्य वधे कृती॥ 7-80-18(47728)
श्रीभगवानुवाच। 7-80-19x(4471)
पार्थ पाशुपतं नाम परमास्त्रं सनातनम्।
येन सर्वान्मृधे देत्याञ्जघ्ने देवो महेश्वरः॥ 7-80-19(47729)
यदि तद्विदितं तेऽद्य श्वो हन्ताऽसि जयद्रथम्।
अथ ज्ञातं प्रपद्यस्य मनसा वृषभध्वजम्॥ 7-80-20(47730)
तं देवं मनसा ध्यात्वा जोषमास्स्व धनञ्जय।
ततस्तस्य प्रसादात्त्वं भक्त्या प्राप्स्यसि तन्महत्॥ 7-80-21(47731)
सञ्जय उवाच। 7-80-22x(4472)
ततः कृष्णवचः श्रुत्वा संस्पृश्याम्भो धनञ्जयः।
भूमावासीन एकाग्रो जगाम मनसा भवम्॥ 7-80-22(47732)
ततः प्रणिहितो ब्राह्मे मुहूर्ते शुभलक्षणे।
आत्मानमर्जुनोऽपश्यद्गने सहकेशवम्॥ 7-80-23(47733)
पुण्यं हिमवतः पादं मणिमन्तं च पर्वतम्।
ज्योतिर्भिश्च समाकीर्णं सिद्धचारणसेवितम्॥ 7-80-24(47734)
वायुवेगगतिः पार्थः खं भेजे सहकेशवः।
केशवेन गृहीतः स दक्षिणे विभुना भुजे॥ 7-80-25(47735)
प्रेक्षमाणो बहून्भावाञ्जगामाद्भुतदर्शनान्।
उदीच्यां दिशि धर्मात्मा सोपश्यच्छ्वेतपर्वतम्॥ 7-80-26(47736)
कुबेरस्य विराहे च नलिनीं पद्मभूषिताम्।
सरिच्छ्रेष्ठां च तां गङ्गां वीक्षमाणो बहूदकाम्॥ 7-80-27(47737)
सदा पुष्पफलैर्वृक्षैरुपेतां स्फटिकोपलाम्।
सिंहव्याघ्रसमाकीर्णां नानामृगसमाकुलाम्॥ 7-80-28(47738)
पुण्याश्रमवतीं रम्यां मनोज्ञाण्डजसेविताम्।
मन्दरस्य प्रदेशांश्च किन्नरोद्गीतनादितान्॥ 7-80-29(47739)
हेमरूप्यमयैः शृङ्गैर्नानौषधिविदीपितान्।
तथा मन्दारवृक्षैश्च पुष्पितैरुपशोभितान्। 7-80-30(47740)
स्निग्धाञ्जनचयाकारं सम्प्राप्तः कालपर्वतम्।
ब्रह्मतुङ्गं नदीश्चान्यास्तथा जनपदानपि॥ 7-80-31(47741)
स तुङ्गं शतशृङ्गं च शर्यातिवनमेव च।
पुण्यमश्वशिरस्थानं स्थानमाथर्वणस्य च॥ 7-80-32(47742)
वृषदंशं च शैलेन्द्रं महामन्दरमेव च।
अप्सरोभिः समाकीर्णं किन्नरैश्चोपशोभितम्॥ 7-80-33(47743)
तस्मिञ्शैले व्रजन्पार्थः सकृष्णः समवैक्षत।
शुभैः प्रस्रवणैर्जुष्टां हेमधातुविभूषिताम्॥ 7-80-34(47744)
चन्द्ररश्मिप्रकाशाङ्गीं पृथिवीं पुरमालिनीम्।
समुद्रांश्चाद्भुताकारानपश्यद्बहुलाकरान्॥ 7-80-35(47745)
वियद्द्यां पृथिवीं चैव तथा विष्णुपदं व्रजन्।
विस्मितः सह कृष्णेन क्षिप्तो बाण इवाभ्यगात्॥ 7-80-36(47746)
ग्रहनक्षत्रसोमानां सूर्याग्न्योश्च समत्विषम्।
अपश्यत तदा पार्थो ज्वलन्तमिव पर्वतम्॥ 7-80-37(47747)
समासाद्य तु तं शैलं शैलाग्रे समवस्थितम्।
तपोनित्यं महात्मानमपश्यद्वॄषभध्वजम्। 7-80-38(47748)
सहस्रमिव सूर्याणां दीप्यमानं स्वतेजसा।
शूलिनं जटिलं गौरं वल्कलाजिनवाससम्॥ 7-80-39(47749)
नयनानां सहस्रैश्च विचित्राङ्गं महौजसम्।
पार्वत्या सहितं देवं भूतसङ्घैश्च भास्वरैः॥ 7-80-40(47750)
गीतवादित्रसन्नादैर्हास्यलास्यसमन्वितम्।
वग्लितास्फोटितोत्क्रुष्टैः पुण्यैर्गन्धैश्च सेवितम्॥ 7-80-41(47751)
स्तूयमानं स्तवैर्दिव्यैर्ऋषिभिर्ब्रह्मवादिभिः।
गोप्तारं सर्वभूतानामीशानं वरदं शिवम्॥ 7-80-42(47752)
वासुदेवस्तु तं दृष्ट्वा जगाम शिरसा क्षितिम्।
पार्थेन सह धर्मात्मा गृणन्ब्रह्म सनातनम्॥ 7-80-43(47753)
लोकादिं विश्वकर्माणमजमीशानमव्ययम्।
मनसः परमं योनिं खं वायुं ज्योतिषां निधिम्॥ 7-80-44(47754)
स्रष्टारं वारिधाराणां भुवश्च प्रकृतिं पराम्।
देवदानवयक्षाणां मानवानां च शासकम्॥ 7-80-45(47755)
योगानां च परं धाम दृष्टं ब्रह्मविदां निधिम्।
चारचरस्य स्रष्टारं प्रतिहर्तारमेव च॥ 7-80-46(47756)
कालकोपं महात्मानं शक्रसूर्यगुणोदयम्।
ववन्दतुस्तदा कृष्णौ वाङ्मनोबुद्धिकर्मभिः॥ 7-80-47(47757)
यं प्रपद्यन्ति विद्वांसः सूक्ष्माध्यात्मपदैषिणः।
तमजं कारमात्मानं जग्मतुः शरणं भवम्॥ 7-80-48(47758)
अर्जुनश्चापि तं देवं भूयो भूयोऽप्यवन्दत।
ज्ञात्वा तं सर्वभूतादिं भूतभव्यभवोद्भवम्॥ 7-80-49(47759)
`शरण्यं शरणं देवमीशानं परमेश्वरम्।
जगाम जगतां नाथमर्जुनः सजनार्दनः'॥ 7-80-50(47760)
ततस्तावागतौ दृष्ट्वा नरनारायणावुभौ।
सुप्रसन्नमनाः शर्वः प्रोवाच प्रहसन्निव॥ 7-80-51(47761)
स्वागतं वां नरश्चेष्ठावुत्तिष्ठेतां गतक्लमौ।
किञ्च वामीप्सितं वीरौ मनसः क्षिप्रमुच्यताम्॥ 7-80-52(47762)
येन कार्येण सम्प्राप्तौ युवां तत्साधयामि किम्।
व्रियतामात्मनः श्रेयस्तत्सर्वं प्रददानि वाम्॥ 7-80-53(47763)
सञ्जय उवाच। 7-80-54x(4473)
ततस्तद्वचनं श्रुत्वा प्रत्युत्थाय कृताञ्जली।
वासुदेवार्जुनौ शर्वं तुष्टुवाते महामती।
भक्त्यास्तवेन दिव्येन महात्मानावनिन्दितौ॥ 7-80-54(47764)
कृष्णार्जुनावूचतुः। 7-80-55x(4474)
नमो भवाय शर्वाय रुद्राय वरदाय च।
पशूनां पतये नित्यमुग्राय च कपर्दिने॥ 7-80-55(47765)
महादेवाय भीमाय त्र्यम्बकाय च शान्तये।
ईशानाय मखघ्नाय नमोऽस्त्वन्धकघातिने॥ 7-80-56(47766)
कुमारगुरवे तुभ्यं नीलग्रीवाय वेधसे।
पिनाकिने हविष्याय सत्याय विभवे सदा॥ 7-80-57(47767)
विलोहिताय ध्रूम्राय व्याधायानपराजिते।
नित्यं नीलशिखण्डाय शूलिने दिव्यचक्षुषे॥ 7-80-58(47768)
होत्रे पोत्रे त्रिनेत्राय व्याधाय वसुरेतसे।
अचिन्त्यायाम्बिकाभर्त्रे सर्वदेवस्तुताय च॥ 7-80-59(47769)
वृषध्वजाय मुण्डाय जटिने ब्रह्मचारिणे।
तप्यमानाय सलिले ब्रह्मण्यायाजिताय च॥ 7-80-60(47770)
विश्वात्मने विश्वसृजे विश्वमावृत्य तिष्ठते।
नमोनमस्ते सेव्याय भूतानां प्रभवे सदा॥ 7-80-61(47771)
ब्रह्मवक्त्राय सर्वाय शंकराय शिवाय च।
नमोस्तु वाचस्पतये प्रजानां पतये नमः॥ 7-80-62(47772)
`अभिगम्याय काम्याय स्तुत्यायार्याय सर्वदा।
नमोऽस्तु देवदेवाय महाभूतधराय च।
नमो विश्वस्य पतये पत्तीनां पतये नमः'॥ 7-80-63(47773)
नमो विश्वस्य पतये महतां पतये नमः।
नमः सहस्रशिरसे सहस्रभुजमृत्यवे॥
सहस्रनेत्रपादाय नमोऽसङ्ख्येयकर्मणे। 7-80-64(47774)
नमो हिरण्यवर्णाय हिरण्यकवचाय च।
भक्तानुकम्पिने नित्यं सिध्यतां नो वरः प्रभो॥ 7-80-65(47775)
सञ्जय उवाच। 7-80-66x(4475)
एवं स्तुत्वा महादेवं वासुदेवः सहार्जुनः।
प्रसादयामास भवं तदा ह्यस्त्रोपलब्धये॥ ॥ 7-80-66(47776)
इति श्रीमन्महाभारते द्रोणपर्वणि प्रतिज्ञापर्वणि अशीतितमोऽध्यायः॥ 80 ॥
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Footnotes
5-80-7 न शोच्यं शोको नाचरणीयः॥ 5-80-8 कार्ये कृत्यं कार्यं करणीयं भवेदित्यन्वयः॥ 5-80-23 प्रणिहितः समातिxxxx॥ 5-80-32 अथर्वणस्य मुनेः॥ 5-80-36 तथा च व्रजन्विष्णुपदमाकाशमभ्यगादित्यन्वयः॥ 5-80-41 लास्यं नृत्तम्। वल्गितमितस्ततः प्रचारः। आस्फोटितं भुजाडम्बरः। उक्त्रुष्टमुच्चैः स्वनितम्॥ 5-80-44 विश्वं जगत्कर्म प्राप्यं यस्य। ईशानमप्रतिहतेच्छम्। अव्ययमविकारम्। मनसः परमं प्रवृत्तिनिवृत्तिकारणम्। योनिमुत्पत्तिस्थानं च। ज्योतिषां तेजसां निधिमधिष्ठानम्॥ 5-80-46 योगानां योगदर्शिनां परं धाम परमाश्रयम्। दृष्टं साक्षाद्भूतं ब्रह्मतत्त्वं तद्विदां निर्धि रहस्यम्॥ 5-80-47 कालइव कोपो यस्य। शक्रस्य गुणा ऐश्वर्यादयः सूर्यस्य गुणाः प्रतापादयः तेषामुदयो यस्मात्। कालकेशं इति क. पाठः॥ 5-80-48 कारणात्मानं कारणैकस्वभावम्॥ 5-80-55 भावः सर्वप्रभुत्वात्। शर्वः संहरणात्॥ 5-80-56 शान्तिः शमप्रधानत्वात्॥ 5-80-57 हविष्यः हविष्ययोग्यत्वात्। विभुर्व्यापकत्वात्॥ 5-80-58 व्याधाय मृगहननात्। द्विरुक्तिर्द्विस्तथाकरणात्। अनात्प्राणिनः पराजयतीति अनपराजित्सर्वभूतोत्तमत्वात्। नीलशिखण्डो नीलकेशत्वात्॥ 5-80-59 होता दीक्षितः भावेन हवनशीलत्वात्। वसुरेता अग्नौ रेतः क्षेपणात्॥ 5-80-60 मुण्डो दीक्षितत्वात्। ब्रह्मचारी रेतोविधारणात्॥ 5-80-61 भूतानां प्राणिनां प्रमथादीनाम्॥ 5-80-62 ब्रह्मवक्रो वेदपूर्णमुखत्वात्। शिवो मोक्षहेतुत्वात्। वाचस्पतिर्वाङ्ययप्रवर्तनात्॥ 5-80-80 अशीतितमोऽध्यायः॥


|
 100000 shlokas.jpg)
|
|
"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India. |
| |
| |
|
|
| |
|
|
| |
|
|